जुनी, स्क्रॅप केलेली कार केवळ पर्यावरणासाठीच नव्हे तर चालक आणि प्रवाशांसाठीही धोका आहे. या कार काढून टाकण्याच्या उद्देशाने भारत सरकारने अलीकडेच तंदुरुस्तीच्या मानकांची पूर्तता न करणाऱ्या कारसाठी कार स्क्रॅपेज धोरण आणले आहे. पॉलिसी आणि स्क्रॅप केलेल्या कारवर विमा पॉलिसीचे परिणाम याबद्दल अधिक जाणून घेण्यासाठी, पुढे वाचा.
वाहन स्क्रॅपेज धोरणांतर्गत, 15 वर्षे आणि त्याहून अधिक वयाच्या गाड्यांनी अनिवार्य तंदुरुस्ती चाचणी उत्तीर्ण होणे आवश्यक आहे. चाचणी उत्तीर्ण झालेल्या वाहनांना तंदुरुस्ती प्रमाणपत्र मिळते आणि आणखी 5 वर्षांसाठी त्यांची पुन्हा नोंदणी केली जाते, तर जे अयशस्वी होतात त्यांना स्क्रॅप केले जाते. स्क्रॅप केलेल्या कारचे मोठ्या प्रमाणात नुकसान होते, त्याची दुरुस्ती केली जाऊ शकत नाही आणि त्याचे एकमेव मूल्य रबर, फ्रेम, काच, लोह इत्यादी घटकांचे वजन आहे. वाहन स्क्रॅपेज धोरण या जुन्या, कालबाह्य झालेल्या कार टप्प्याटप्प्याने काढून टाकण्याच्या प्रक्रियेत मदत करते.
कारचा विमा काढून टाकणे हा कारचा परिणाम विमा आहे का?
जुनी आणि कालबाह्य झालेली गाडी ही मोटार विमा कंपन्यांची जबाबदारी आहे, त्यामुळे गाडीच्या मालकासाठी जास्त हप्ते आकर्षित होतात. परंतु जर तुम्ही तुमची गाडी स्क्रॅप करण्याचा निर्णय घेतला, तर त्यावर हप्ते आकारले जातात. मोटार विमा पॉलिसी कमी होते. स्क्रॅपिंगचा तुमच्या कार विम्यावर कसा परिणाम होतो ते येथे आहे.
जुन्या आणि खराब झालेल्या गाड्यांमुळे उच्च खर्च दावा गुणोत्तर (आय. सी. आर.) निर्माण होतो. आय. सी. आर. म्हणजे वर्षभरात प्राप्त झालेल्या एकूण हप्त्यासह निकाली काढलेल्या एकूण दाव्यांचे गुणोत्तर. जुन्या गाड्यांच्या स्क्रॅपिंगमुळे खर्च केलेल्या दाव्याचे गुणोत्तर कमी होते.
जुन्या कार स्क्रॅप केल्याने उत्पादकांना रबर, प्लास्टिक, पोलाद, तांबे इ. सारख्या औद्योगिक उत्पादनांमध्ये प्रवेश मिळतो. ते या सामग्रीचा वापर नवीन वाहनाच्या निर्मितीमध्ये करू शकतात, ज्यामुळे कारची एकूण किंमत कमी होईल. कमी उत्पादन खर्चामुळे कारचे विमा मूल्य (आयडीव्ही) कमी होते, ज्यामुळे कार विमा पॉलिसीचे हप्ते आणखी कमी होतात.
जुन्या आणि खराब झालेल्या गाड्या रस्त्यांवर धोकादायक आहेत आणि त्यामुळे तृतीय पक्षाच्या विम्याच्या दाव्यांमध्ये लक्षणीय वाढ झाली आहे. जुन्या आणि खराब झालेल्या गाड्यांची आता रस्त्यांवरून विल्हेवाट लावली जात असल्याने या स्क्रॅपेज योजनेमुळे तृतीय पक्षाच्या दाव्यांमध्ये घट झाली आहे.
स्क्रॅपिंगचा एकूण कारच्या दाव्याच्या रकमेवर काय परिणाम होतो?
एकूण कार ही अशी कार आहे जिचा दुरुस्तीचा खर्च कारच्या बाजारभावापेक्षा जास्त आहे. जर तुमचा अपघात झाला असेल आणि तुमच्याकडे एकूण कार असेल तर मोटार विमा कंपनी तुम्हाला कार खरेदी करण्याची ऑफर देऊ शकते. अशा परिस्थितीत, तुम्हाला कारचे विमा मूल्य मिळेल. जर तुम्ही तुमच्या कारला स्कार्प करायचे ठरवले तर विमा कंपनी तुम्हाला आय. डी. व्ही. आणि त्याच्या भागांची किंमत जंकयार्डमधून देते. म्हणून तुमची एकूण कार स्क्रॅप करणे हे ती ठेवण्यापेक्षा अधिक फायदेशीर आहे.
गाडीचा विमा रद्द करण्यापूर्वी तुम्ही तो रद्द करावा का?
तुमची गाडी स्क्रॅप करण्यापूर्वी वाहनाचे नोंदणी प्रमाणपत्र (आर. सी.) रद्द करणे अनिवार्य आहे. एकदा गाडी स्क्रॅप झाली की तुम्ही गाडी विमा पॉलिसी रद्द करू शकता. भारतीय मोटार कायद्यानुसार आर. सी. रद्द करणे अनिवार्य आहे कारण यामुळे कोणत्याही गाडीच्या कागदपत्रांचा गैरवापर रोखता येतो. विमा कंपनी प्रमाणानुसार तुमचे विमा हप्ते परत करेल; तथापि, जर तुम्ही चालू वर्षात दावा केला असेल तर पॉलिसी रद्द केली जाऊ शकत नाही.
शेवटचा शब्द
भारतात, कार स्क्रॅपिंग क्रियाकलाप अधिकृत आहे आणि जुन्या वाहनांना पुन्हा नोंदणी करण्यासाठी तंदुरुस्ती चाचणी उत्तीर्ण होणे आवश्यक आहे. जर तुमच्याकडे जुनी कार असेल जी तंदुरुस्ती चाचणी उत्तीर्ण झालेली नसेल, तर ती स्क्रॅप करण्यापूर्वी तुमच्या मोटार विमा कंपनीला कळवायला विसरू नका.
