बिहारमधील प्रादेशिक परिवहन कार्यालय (आर. टी. ओ.) ही एक सरकारी संस्था आहे जी बिहार परिवहन विभागांतर्गत काम करते. मोटार वाहन (दुरुस्ती) कायदा, 2019 द्वारे सुधारित मोटार वाहन कायदा, 1988 च्या अनुषंगाने, राज्यभरात वाहन नोंदणी, वाहनचालक परवाने, रस्ते कर संकलन आणि वाहतूक कायद्याची अंमलबजावणी यांचे नियमन करण्यासाठी ती काम करते.
बिहारच्या जिल्ह्यांमध्ये 39 आर. टी. ओ. आहेत. राज्यातील सार्वजनिक रस्त्यांवर चालणाऱ्या प्रत्येक वाहनाची नोंदणी स्थानिक आर. टी. ओ. कडे असणे आवश्यक आहे आणि प्रत्येक वाहनचालकाकडे वैध वाहनचालक परवाना असणे आवश्यक आहे. त्याचे पालन करण्यात अयशस्वी झाल्यास 2019 च्या दुरुस्तीनुसार दंड आकारला जातो, ज्यामुळे वाहतुकीच्या उल्लंघनांसाठी दंडात लक्षणीय वाढ झाली आहे.
बिहार आर. टी. ओ. ची प्रमुख कार्ये
वाहन नोंदणीः सर्व वाहन वर्गांसाठी फॉर्म 20 द्वारे तात्पुरती आणि कायमस्वरूपी नोंदणी प्रमाणपत्रे (आर. सी.) जारी करणे.
वाहनचालक परवाना जारी करणे आणि नूतनीकरणः नवीन अर्जांवर प्रक्रिया करणे, नूतनीकरण करणे आणि सारथी परिवहन पोर्टलद्वारे नक्कल करणे ( sarathi.parivahan.gov.in ).
वाहनाची तपासणी आणि दस्तऐवज पडताळणीः तपासणीदरम्यान वैध आर. सी., प्रदूषण नियंत्रण (पी. यू. सी.) प्रमाणपत्र आणि मोटार विम्याची पडताळणी करणे.
महसूल संकलनः मोटार वाहन कायद्यांतर्गत निर्धारित रस्ते कर, हरित कर (पर्यावरण उपकर) आणि इतर वैधानिक शुल्क गोळा करणे.
मालकी हस्तांतरणः वाहन पोर्टलद्वारे एन. ओ. सी. जारी करणे आणि हायपोथेकेशन काढून टाकणे यासह फॉर्म 29 आणि फॉर्म 30 द्वारे वाहन मालकी हस्तांतरण सुलभ करणे.
ई-चलनाची अंमलबजावणीः राष्ट्रीय ई-चलनाच्या माध्यमातून दंड आकारणे आणि वाहतूक दंडाची प्रक्रिया करणे ( echallan.parivahan.gov.in ).
व्यावसायिक वाहन परवानेः मालवाहतूक, प्रवासी वाहने आणि इतर वाहतूक वाहनांसाठी परवाने देणे आणि त्यांचे नूतनीकरण करणे.
आंतरराज्य हस्तांतरणासाठी एन. ओ. सी.: दुसऱ्या राज्यात हलवल्या जाणाऱ्या वाहनांसाठी अनापत्ति प्रमाणपत्रे जारी करणे.
ऑनलाईन सेवाः रहिवासी आर. सी. ची स्थिती तपासू शकतात, डिजिटल वाहनचालक परवाने डाउनलोड करू शकतात, रस्ते कर भरू शकतात आणि परिवहन सेवा पोर्टलवर अर्जांचा मागोवा घेऊ शकतात ( parivahan.gov.in ).
बिहारमधील आर. टी. ओ. कार्यालयांची यादी (बी. आर. कोड)
बिहारमध्ये 39 सक्रिय आर. टी. ओ. कार्यालये आहेत. बिहारमधील सर्व वाहन नोंदणी क्रमांक राज्य कोड'बी. आर.'ने सुरू होतात आणि त्यानंतर जिल्हा-विशिष्ट क्रमांक असतो. खालील तक्त्यात सर्व ज्ञात आर. टी. ओ. कोड सूचीबद्ध आहेत.
आर. टी. ओ. कोड | आर. टी. ओ. कार्यालयाचे स्थान | जिल्हा |
|---|---|---|
बी. आर.-01 | पाटणा | पाटणा |
बी. आर.-02 | गया | गया |
बी. आर.-03 | आरा | भोजपूर |
बी. आर.-04 | छापरा | सरन |
बी. आर.-05 | मोतिहारी | पूर्व चंपारण |
बी. आर.-06 | मुझफ्फरपूर | मुझफ्फरपूर |
बी. आर.-07 | दरभंगा | दरभंगा |
बी. आर.-08 | मुंगेर | मुंगेर |
बी. आर.-09 | बेगुसराय | बेगुसराय |
बी. आर.-10 | भागलपूर | भागलपूर |
बी. आर.-11 | पूर्णिया | पूर्णिया |
बी. आर.-19 | सिवान | सिवान |
बी. आर.-21 | बिहार शरीफ | नालंदा |
बी. आर.-22 | बेतिया | पश्चिम चंपारण |
बी. आर.-24 | सासाराम | रोहतास |
बी. आर.-25 | आरा (ए. आर. टी. ओ.) | भोजपूर |
बी. आर.-26 | औरंगाबाद | औरंगाबाद |
बी. आर.-27 | जहानाबाद | जहानाबाद |
बी. आर.-28 | नवाडा | नवाडा |
बी. आर.-29 | शेखपुरा | शेखपुरा |
बी. आर.-30 | लखीसराय | लखीसराय |
बी. आर.-31 | हाजीपूर | वैशाली |
बी. आर.-32 | सीतामढी | सीतामढी |
बी. आर.-33 | शिवहर | शिवहर |
बी. आर.-34 | समस्तीपूर | समस्तीपूर |
बी. आर.-37 | अरारिया | अरारिया |
बी. आर.-38 | किशनगंज | किशनगंज |
बी. आर.-39 | कटिहार | कटिहार |
बी. आर.-43 | गोपालगंज | गोपालगंज |
बी. आर.-44 | सिवान (ए. आर. टी. ओ.) | सरन |
बी. आर.-45 | मधुबानी | मधुबानी |
बी. आर.-46 | खगड़िया | खगड़िया |
बी. आर.-50 | सुपॉल | सुपॉल |
बी. आर.-51 | माधेपुरा | माधेपुरा |
बी. आर.-52 | सहारसा | सहारसा |
बी. आर.-53 | वैशाली (ए. आर. टी. ओ.) | वैशाली |
बी. आर.-55 | मुझफ्फरपूर (ए. आर. टी. ओ.) | मुझफ्फरपूर |
बी. आर.-56 | बक्सर | बक्सर |
बी. आर.-57 | रोहतास (ए. आर. टी. ओ.) | रोहतास |
टीपः'(ए. आर. टी. ओ.)'असे चिन्हांकित केलेले कोड हे उपजिल्हा स्तरावर कार्यरत असलेली अतिरिक्त प्रादेशिक वाहतूक कार्यालये दर्शवतात. ही यादी वाहनच्या आकडेवारीनुसार कोड दर्शवते. parivahan.gov.in वर सध्याच्या स्थितीची पडताळणी करा.
बिहारमधील वाहन नोंदणी
आवश्यक कागदपत्रे
फॉर्म 20 (वाहन नोंदणीसाठी अर्ज)-आर. टी. ओ. वर किंवा parivahan.gov.in वर उपलब्ध
फॉर्म 21 (विक्री प्रमाणपत्र)-वाहन विक्रेत्याने जारी केलेले
वैध मोटार विमा पॉलिसी (किमान तृतीय-पक्ष, मोटार वाहन कायद्यांतर्गत अनिवार्य)
पत्त्याचा पुरावा (आधार कार्ड, विजेचे बिल किंवा पारपत्र)
पॅन कार्ड
रस्ते कर भरण्याची पावती
प्रदूषण नियंत्रण प्रमाणपत्र (पी. यू. सी.)
नोंदणी शुल्क
सेवा | शुल्क |
आर. सी. (दुचाकीस्वार) ची नक्कल करा | रु. 150 |
आर. सी. (चार चाकी) ची नक्कल करा | 300 रु. |
मालकी हस्तांतरण (दुचाकीस्वार) | 300 रु. |
मालकी हस्तांतरण (चार चाकी) | रु. 600 |
टीपः बिहार सरकारकडून शुल्कात सुधारणा केली जाऊ शकते. अर्ज करण्यापूर्वी parivahan.gov.in हे सध्याचे दर निश्चित करा.
आर. सी. ची स्थिती ऑनलाईन कशी तपासायची
parivahan.gov.in वर जा आणि'ऑनलाईन सेवा'निवडा.
'तुमच्या वाहनाचा तपशील जाणून घ्या'वर क्लिक करा.
तुमचा वाहन नोंदणी क्रमांक आणि कॅप्चा कोड प्रविष्ट करा.
नोंदणीची स्थिती, विम्याचा तपशील आणि तंदुरुस्तीची माहिती पाहण्यासाठी'वाहन शोधा'वर क्लिक करा.
ऑनलाईन अर्ज कराः parivahan.gov.in किंवा तुमच्या जवळच्या बिहार आर. टी. ओ. कार्यालयाला भेट द्या.
बिहारमध्ये जारी केलेल्या वाहनचालक परवान्यांचे प्रकार
परवान्याचा प्रकार | वर्णन | पात्रता |
|---|---|---|
विद्यार्थ्यांचा परवाना | कायमस्वरुपी परवाना चाचणीपूर्वी सरावासाठी तात्पुरता परवाना जारी केला जातो. | किमान वयः 16 वर्षे (सुसज्ज दुचाकी); 18 वर्षे (सुसज्ज वाहने) |
कायमस्वरुपी वाहन चालवण्याचा परवाना | खाजगी वाहनांसाठी-दुचाकी आणि चार चाकी. | किमान 18 वर्षे; शिक्षण परवाना असणे आणि वाहन चालवण्याची परीक्षा उत्तीर्ण होणे आवश्यक आहे. |
वाहतूक वाहन चालवण्याचा परवाना | व्यावसायिक वाहनांसाठीः ट्रक, बस, टॅक्सी, मालवाहतूक. | किमान 20 वर्षे; किमान एक वर्षासाठी एल. एम. व्ही. परवाना असणे आवश्यक आहे. |
आंतरराष्ट्रीय वाहनचालक परवाना (आय. डी. पी.) | 1949च्या जिनेव्हा कराराला मान्यता देणाऱ्या देशांमध्ये वाहन चालवण्यास परवानगी देते. | वैध भारतीय वाहनचालक परवाना असणे आवश्यक आहे. शुल्कः 1,000 रुपये. |
वाहन चालवण्याच्या परवान्यासाठी आवश्यक कागदपत्रे
फॉर्म 2 (वाहन चालवण्याच्या परवान्यासाठी अर्ज)
वयाचा पुरावा (आधार, जन्म प्रमाणपत्र, शालेय प्रमाणपत्र)
पत्त्याचा पुरावा (आधार, विजेचे बिल, पारपत्र)
अलीकडची दोन पारपत्र आकाराची छायाचित्रे
वैध विद्यार्थी परवाना (कायमस्वरूपी डी. एल. अर्जांसाठी)
लागू परवाना शुल्क
परवाना शुल्क (सूचक)
सेवा | शुल्क |
वाहन चालवण्याच्या परवान्याचे शुल्क | 200 रु. |
वाहन चालवण्याच्या परवान्याची चाचणी | रु. 50 |
वाहन चालवण्याच्या परवान्याचे नूतनीकरण | रु. 200-300 |
वाहन चालवण्याच्या परवान्याची नक्कल करा | 200 रु. |
आंतरराष्ट्रीय वाहन चालवण्याचा परवाना | 1, 000 रु. |
टीपः शुल्कात सुधारणा केली जाऊ शकते. sarathi.parivahan.gov.in वर सध्याचे दर निश्चित करा.
वाहन चालवण्याच्या परवान्यासाठी ऑनलाईन अर्ज करा
sarathi.parivahan.gov.in ला भेट द्या आणि'ड्रायव्हिंग लायसन्स संबंधित सेवा'निवडा.
तुमचे राज्य (बिहार) निवडा आणि'ऑनलाईन अर्ज करा'आणि त्यानंतर संबंधित परवान्याचा प्रकार निवडा.
तुमचा विद्यार्थी परवाना क्रमांक आणि जन्मतारीख प्रविष्ट करा.
अर्ज भरा आणि आवश्यक कागदपत्रांच्या स्कॅन केलेल्या प्रती अपलोड करा.
लागू शुल्क ऑनलाइन भरा आणि अद्वितीय अर्ज क्रमांक नोंदवा.
मूळ कागदपत्रे सादर करण्यासाठी आणि वाहन चालवण्याच्या चाचणीला हजर राहण्यासाठी जवळच्या आर. टी. ओ. ला भेट द्या.
मंजुरी मिळाल्यावर, वाहन चालवण्याचा परवाना सामान्यतः 3 ते 4 आठवड्यांच्या आत दिला जातो.
ऑनलाईन अर्ज कराःsarathi.parivahan.gov.in
बिहारच्या वाहनांसाठी मोटार विमा
मोटार वाहन कायद्यांतर्गत, वैध तृतीय-पक्ष मोटार विमा बिहारमध्ये नोंदणीकृत असलेल्या सर्व वाहनांसाठी हे अनिवार्य आहे. खरेदी करण्यापूर्वी मालकांना कोणत्याही आय. आर. डी. ए. आय.-नोंदणीकृत विमा कंपनीच्या योजनांची तुलना करण्याचा सल्ला दिला जातो. मोटार विमा स्पर्धात्मक दरांनी ऑनलाइन खरेदी किंवा नूतनीकरण केले जाऊ शकते.
एक अवतरण मिळवाः 2 मिनिटांत कार विमा योजना सानुकूलित करा
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (एफ. ए. क्यू.)
1. बिहारमध्ये आर. टी. ओ. ची किती कार्यालये आहेत?
बिहारमध्ये राज्यातील सर्व जिल्ह्यांमध्ये पसरलेल्या उपजिल्हा स्तरावरील अतिरिक्त प्रादेशिक परिवहन कार्यालयांसह (ए. आर. टी. ओ.) 39 सक्रिय आर. टी. ओ. आहेत.
2. बिहारमधील माझ्या वाहनाची आर. सी. स्थिती मी कशी तपासू?
parivahan.gov.in ला भेट द्या,'ऑनलाईन सेवा'वर जा आणि'तुमच्या वाहनाचा तपशील जाणून घ्या'निवडा. आर. सी. ची स्थिती, विम्याची वैधता आणि तंदुरुस्ती तपशील पाहण्यासाठी तुमचा वाहन नोंदणी क्रमांक प्रविष्ट करा. तुम्ही एमपरिवाहन मोबाईल एप देखील वापरू शकता.
3. बिहारमध्ये मोटार विमा अनिवार्य आहे का?
होय. मोटार वाहन कायदा, 1988 अंतर्गत, बिहारमधील सार्वजनिक रस्त्यांवरील प्रत्येक वाहनासाठी किमान तृतीय-पक्ष मोटार विमा पॉलिसी अनिवार्य आहे. वैध नसलेले वाहन चालवणे मोटार विमा पॉलिसी 2019 च्या दुरुस्तीनुसार हा दंडनीय गुन्हा आहे.
4. बिहारमध्ये वाहन चालवण्याचा परवाना मिळवण्यासाठी किती वेळ लागतो?
वाहन चालवण्याच्या परीक्षेत उत्तीर्ण झाल्यानंतर आणि सर्व आवश्यक कागदपत्रे सादर केल्यानंतर, वाहन चालवण्याचा परवाना सामान्यतः 3 ते 4 आठवड्यांच्या आत दिला जातो. प्रत्यक्ष स्मार्ट कार्ड तुमच्या नोंदणीकृत पत्त्यावर टपालाद्वारे पाठवले जाते.
5. मी बिहारमध्ये वाहन चालवण्याच्या परवान्यासाठी ऑनलाईन अर्ज करू शकतो का?
होय. विद्यार्थी परवाने आणि कायमस्वरुपी वाहनचालक परवाने यासाठीचे अर्ज sarathi.parivahan.gov.in च्या माध्यमातून ऑनलाईन सादर केले जाऊ शकतात. वाहनचालक चाचणी आणि अंतिम कागदपत्र पडताळणीसाठी, तथापि, जवळच्या आर. टी. ओ. ला भेट देणे आवश्यक आहे.
6. बिहारमध्ये नोंदणी प्रमाणपत्राची (आर. सी.) वैधता किती आहे?
कायमस्वरूपी आर. सी. पहिल्या नोंदणीच्या तारखेपासून 15 वर्षांसाठी वैध आहे. 15 वर्षांनंतर, दर 5 वर्षांनी त्याचे नूतनीकरण करणे आवश्यक आहे. तुम्ही आर. सी. कालबाह्य होण्याच्या तारखेच्या किमान 60 दिवस आधी नूतनीकरणासाठी अर्ज केला पाहिजे. नूतनीकरण आर. टी. ओ. वर फॉर्म 25 द्वारे किंवा परिवहन पोर्टलद्वारे ऑनलाइन केले जाते.
कार विम्याबद्दल अधिक जाणून घ्या
अधिक माहिती मिळवणे सोपे, हे जलद दुवे पहा

