आरोग्य विम्यातील आयुष उपचारः अर्थ, फायदे आणि पात्रता

आरोग्य विम्यातील आयुष उपचारांमध्ये आयुर्वेद, योग आणि निसर्गोपचार, युनानी, सिद्ध, सोवा-रिग्पा आणि होमिओपॅथी या पारंपरिक भारतीय औषध पद्धतींखालील वैद्यकीय सेवा समाविष्ट आहेत. या प्रणालींना भारत सरकारच्या आयुष मंत्रालयाने मान्यता दिली आहे आणि त्यांचे समर्थन केले आहे आणि प्रतिबंधात्मक काळजी, जुनाट परिस्थिती आणि जीवनशैलीशी संबंधित आजारांसाठी त्यांचा मोठ्या प्रमाणात वापर केला जातो. तुमच्या आरोग्य विमा पॉलिसीमध्ये आयुष संरक्षण समाविष्ट केल्याने तुम्हाला मान्यताप्राप्त आयुष रुग्णालयांमध्ये रुग्णालयात दाखल होण्याच्या खर्चापासून आर्थिक संरक्षण मिळते. आयुष संरक्षण कसे कार्य करते, काय समाविष्ट आणि वगळले जाते, दावा कसा करावा आणि कोणते कर लाभ लागू होतात हे या मार्गदर्शकात स्पष्ट केले आहे.

आरोग्य विम्यामध्ये आयुष उपचार म्हणजे काय?

आयुष हे भारतातील सहा मान्यताप्राप्त वैद्यकीय प्रणालींचे अधिकृत संक्षिप्त रूप आहे. या प्रणालींचे नियमन, प्रमाणीकरण आणि प्रचार करण्यासाठी भारत सरकारने नोव्हेंबर 2014 मध्ये आयुष मंत्रालयाची स्थापना केली होती.

आरोग्य विम्यातील आयुष संरक्षणाची प्रमुख वैशिष्ट्ये

आधुनिक आरोग्य विमा पॉलिसी एप्रिल 2024 मध्ये जारी केलेल्या आरोग्य विमा व्यवसायावरील आय. आर. डी. ए. आय. च्या मुख्य परिपत्रकाच्या अनुषंगाने, आयुष सेवेस अॅलोपॅथी सेवेच्या बरोबरीने वागवा.

• पूर्ण विमा रक्कमःबहुतेक विमा कंपन्यांनी एप्रिल 2024 पासून उप-मर्यादा काढून टाकल्या आहेत. आता तुम्ही तुमच्या पॉलिसीच्या संपूर्ण विमा रकमेपर्यंत आयुष उपचारांचा दावा करू शकता.

• अंतर्गर्भाच्या रुग्णालयात दाखल होणेःकव्हरेजसाठी किमान 24 तास रुग्णालयात राहणे आवश्यक आहे, ज्यात काही दिवस-देखभाल आयुष प्रक्रिया (जसे की विरचना आणि बस्ती सारख्या विशिष्ट पंचकर्म पायऱ्या) देखील समाविष्ट आहेत.

• मान्यताप्राप्त संस्थाःसरकारी रुग्णालयात किंवा एनएबीएच (नॅशनल अॅक्रिडिटेशन बोर्ड फॉर हॉस्पिटल्स अँड हेल्थकेअर प्रोव्हायडर्स) द्वारे मान्यताप्राप्त आयुष रुग्णालयात उपचार घेतले तरच दावे देय असतात.

• रोखीविरहित सुविधाःअनेक मान्यताप्राप्त आयुष रुग्णालये राष्ट्रीय आरोग्य प्राधिकरणाद्वारे संचालित डिजिटल दावा मंच असलेल्या राष्ट्रीय आरोग्य दावा विनिमयाद्वारे (एन. एच. सी. एक्स.) रोखीविरहित तोडगा देतात.

• उपचारात्मक लक्षःहे संरक्षण केवळ वैद्यकीयदृष्ट्या आवश्यक असलेल्या उपचारांना लागू होते. आरोग्य संच, स्पा सेवा आणि पुनरुज्जीवन कार्यक्रम यात समाविष्ट नाहीत.

• रुग्णालयात दाखल होण्यापूर्वीचे आणि नंतरचे संरक्षणःत्याच स्थितीशी संबंधित असताना, रुग्णालयात दाखल होण्याच्या 30 दिवसांपर्यंत आणि डिस्चार्ज मिळाल्यानंतर 60 दिवसांपर्यंतचा वैद्यकीय खर्च समाविष्ट केला जातो.

भारतातील आयुष संरक्षणाचे महत्त्व

भारतात स्वदेशी औषध पद्धती वापरण्याची प्रदीर्घ परंपरा आहे. आयुष मंत्रालय या परंपरेचे समर्थन आणि नियमन करते जेणेकरून काळजी प्रमाणित, सुरक्षित आणि अधिक सुलभ होईल.

आयुष कव्हर यासाठी उपयुक्त आहेः

• जे लोक आरोग्य व्यवस्थापनासाठी नैसर्गिक किंवा प्रतिबंधात्मक उपचारांना प्राधान्य देतात.

• संधिवात, दमा, त्वचेचे विकार आणि जीवनशैलीशी संबंधित मधुमेह यासारख्या जुनाट समस्या असलेले रुग्ण, जेथे आयुष प्रणाली दीर्घकालीन व्यवस्थापन प्रदान करतात.

• कमी दुष्परिणामांसह सौम्य, आक्रमक नसलेले उपचार पर्याय शोधत असलेले ज्येष्ठ नागरिक.

• ग्रामीण आणि निमशहरी समुदाय जेथे आयुष सुविधा बऱ्याचदा काळजीचा सर्वात सुलभ स्रोत असतात.

आयुष उपचार व्याप्तीचे फायदे

• तुमच्या धोरणांतर्गत अॅलोपॅथी सेवेच्या बरोबरीने सर्व सहा आयुष प्रणालींमध्ये प्रवेश.

• अंतर्गर्भाच्या रुग्णाला रुग्णालयात दाखल करण्याचा खर्च विमा उतरवलेल्या संपूर्ण रकमेपर्यंत असतो.

• दीर्घकाळ चाललेल्या अॅलोपॅथी औषधांच्या तुलनेत दीर्घकालीन स्थितीच्या व्यवस्थापनासाठी कमी खर्च येतो.

• एन. ए. बी. एच.-मान्यताप्राप्त रुग्णालयांमध्ये उपचार, सुरक्षित आणि प्रमाणित काळजीला आधार देणे.

• आयुष संरक्षणाचा समावेश असलेल्या पॉलिसीसाठी भरलेल्या हप्त्यावरील कर लाभ.

• आयुषचा लाभ न गमावता पॉलिसीची आजीवन नूतनीकरणक्षमता आणि पोर्टेबिलिटी.

आयुष आरोग्य विम्याखाली काय समाविष्ट आहे?

आयुष संरक्षणामध्ये मान्यताप्राप्त आयुष सुविधेमध्ये रुग्णालयात दाखल असताना तुम्हाला होणारा वैद्यकीय खर्च समाविष्ट आहे.

• 24 तास किंवा त्याहून अधिक काळ राहण्यासाठी खोलीचे भाडे, शुश्रूषा आणि निवासाचे शुल्क यासारखे इनपेशंट रुग्णालयात दाखल होण्याचे खर्च.

• रुग्णालयात असताना नोंदणीकृत आयुष प्रॅक्टिशनर्सचा सल्लामसलत आणि उपचार शुल्क.

• उपचारादरम्यान वापरली जाणारी विहित औषधे, उपचारात्मक तेले आणि मंजूर केलेल्या उपभोग्य वस्तूंचा खर्च.

• निदान चाचण्या आणि प्रयोगशाळेचे कार्य आयुषच्या अंतर्गर्भाच्या उपचाराशी थेट जोडलेले आहे.

• पंचकर्मांतर्गत विरचना, बस्ती किंवा नास्या यासारख्या विशिष्ट दिवस-देखभालीच्या प्रक्रिया चिकित्सालयीन वातावरणात केल्या जातात.

• त्याच स्थितीशी संबंधित रुग्णालयात दाखल होण्यापूर्वीचा खर्च (30 दिवसांपर्यंत) आणि रुग्णालयात दाखल झाल्यानंतरचा खर्च (60 दिवसांपर्यंत).

टीपः धोरणानुसार, कव्हरेज सरकारी आयुष रुग्णालयात किंवा एनएबीएच-मान्यताप्राप्त आयुष सुविधेतील उपचारांपुरते मर्यादित आहे.

आयुष आरोग्य विम्याखाली काय समाविष्ट नाही?

कव्हर रुंद असले तरी, काही अपवाद लागू होतात.

• बाहेरच्या रूग्णांशी सल्लामसलत आणि उपचार ज्यांना रुग्णालयात दाखल करण्याची आवश्यकता नाही, जोपर्यंत तुमच्या पॉलिसीमध्ये ओ. पी. डी. लाभ समाविष्ट नाही.

• आयुष केंद्रांमध्ये उपचार जे सरकार मान्यताप्राप्त नाहीत किंवा एनएबीएच मान्यताप्राप्त नाहीत.

• सामान्य आरोग्याच्या देखभालीसाठी घेतलेल्या स्पा-शैलीच्या मसाज आणि डिटॉक्स रिट्रीटसह आरोग्य, सौंदर्य किंवा कायाकल्प पॅकेजेस.

• आयुष मंत्रालयाने मान्यता न दिलेल्या प्रायोगिक किंवा अप्रमाणित आयुष उपचारपद्धती.

• अतिथी निवास, विशेष जेवणाची प्राधान्ये आणि इतर वैयक्तिक खर्च यासारखे बिगर-वैद्यकीय खर्च.

आयुष व्याप्तीसाठी पात्रता आणि धोरण वैशिष्ट्ये

आय. आर. डी. ए. आय. च्या सध्याच्या नियमांनुसार बहुतांश पॉलिसी खरेदीदारांना उपलब्ध व्हावे यासाठी आयुष संरक्षण योजना तयार करण्यात आली आहे.

• अंतर्निर्मित वैशिष्ट्येःबहुतांश सध्याच्या आरोग्य विमा योजनांमध्ये आयुष संरक्षण हे एक अंतर्निर्मित वैशिष्ट्य आहे. काही जुन्या किंवा मूलभूत योजना अजूनही याला पर्यायी अतिरिक्त योजना म्हणून पाहू शकतात.

• वैयक्तिक आणि कौटुंबिक फ्लोटरःहे संरक्षण वैयक्तिक आणि कौटुंबिक अशा दोन्ही फ्लोटर धोरणांखाली उपलब्ध आहे.

• कमाल वयोमर्यादा नाहीःआरोग्य विम्यावरील आय. आर. डी. ए. आय. च्या मुख्य परिपत्रकानुसार (एप्रिल 2024 पासून प्रभावी), नवीन आरोग्य विमा पॉलिसी खरेदी करण्यासाठी कोणतेही उच्च प्रवेश वय नाही.

• किमान रुग्णालयात दाखल होणेःदाव्यांसाठी सामान्यतः सरकारी किंवा एन. ए. बी. एच. मान्यताप्राप्त आयुष सुविधेत किमान 24 तास अंतर्गर्भाशयाच्या देखभालीची आवश्यकता असते.

• पूर्ण विमा प्रवेशःआयुष उपचारांवरील उप-मर्यादा काढून टाकण्यात आल्या आहेत, त्यामुळे तुम्ही विमा उतरवलेल्या संपूर्ण रकमेचा दावा करू शकता.

• नूतनीकरण आणि सुवाह्यताःआयुष संरक्षण आजीवन नूतनीकरणक्षमतेसह येते आणि तुम्ही तुमची पॉलिसी लाभ न गमावता दुसऱ्या विमा कंपनीकडे पाठवू शकता.

आरोग्य विम्याखाली आयुष उपचारांचा दावा कसा करावा

आयुष दावा प्रक्रिया ही झुरिच कोटक जनरल इन्श्युरन्समधील अॅलोपॅथी दावा प्रक्रियेसारखीच आहे.

1. मान्यताप्राप्त सुविधा निवडाःसरकारी आयुष रुग्णालय किंवा एन. ए. बी. एच. मान्यताप्राप्त आयुष रुग्णालय वापरा. मान्यता नसलेल्या केंद्रांमधील किंवा आरोग्य स्पा मधील दावे सहसा नाकारले जातात.

2. विमा कंपनीला कळवाःआपत्कालीन प्रवेशाच्या 24 तासांच्या आत किंवा नियोजित प्रवेशाच्या किमान 48 तास आधी ज्यूरिख कोटक सामान्य विमा किंवा तुमच्या टी. पी. ए. ला कळवा.

3. रोखीविरहित दावाःजर रुग्णालय झुरिच कोटक नेटवर्कमध्ये असेल, तर तुमचे आरोग्य कार्ड आणि पूर्व-अधिकृतता अर्ज रुग्णालयाच्या विमा डेस्कवर सादर करा.

4. परतफेडीचा दावाःजर रुग्णालय नेटवर्कच्या बाहेर असेल तर देयके आगाऊ भरा आणि डिस्चार्ज मिळाल्यानंतर 30 दिवसांच्या आत मूळ कागदपत्रांसह दावा अर्ज सादर करा.

5. कागदपत्रे सादर कराःयोग्यरित्या भरलेला आणि स्वाक्षरी केलेला दावा अर्ज, डिस्चार्ज सारांश, रुग्णालयात दाखल होण्याचा सल्ला देणारे डॉक्टरांचे प्रिस्क्रिप्शन, सूचीबद्ध देयके आणि देयक पावत्या आणि संबंधित निदान अहवाल.

धोरणात्मक पाठिंब्यासाठी, या संस्थेला लिहा care@zurichkotak.com किंवा 1800 266 4545 वर कॉल करा.

आयुष व्याप्तीला पाठबळ देणारे सरकारी उपक्रम

• आयुष मंत्रालयःपारंपरिक वैद्यकीय प्रणालींचे प्रमाणीकरण आणि प्रचार करण्यासाठी नोव्हेंबर 2014 मध्ये याची स्थापना करण्यात आली.

• आरोग्य विम्यावर आय. आर. डी. ए. आय. चे मुख्य परिपत्रक (एप्रिल 2024):उप-मर्यादा काढून टाकण्यासह अॅलोपॅथीच्या देखभालीच्या बरोबरीने आयुष कव्हरेज अनिवार्य करते.

• राष्ट्रीय आयुष अभियान (एनएएम):केंद्र पुरस्कृत योजना जी आयुष रुग्णालये, दवाखाने आणि राज्यांमधील प्रशिक्षणाला पाठबळ देते.

• आयुष्मान आरोग्य मंदिरःआयुषमान भारत उपक्रमांतर्गत आरोग्य आणि कल्याण केंद्रांचे पुनर्नामित जाळे, जे बाह्यरुग्णांना सर्वांगीण काळजी प्रदान करते.

• पीएम-जेएवाय: आयुष्मान भारताची रुग्णालयात दाखल करण्याची शाखा ज्यामध्ये पात्र लाभार्थ्यांसाठी सूचीबद्ध रुग्णालयांमध्ये आयुष सेवेचा समावेश आहे.

• गुणवत्ता मान्यताःएन. ए. बी. एच. मान्यता, रुग्णालये आणि आरोग्य सेवा पुरवठादारांसाठीचे राष्ट्रीय मान्यता मंडळ, जे भारतीय गुणवत्ता परिषदेअंतर्गत कार्यरत आहे, त्याद्वारे सुरक्षिततेला पाठबळ दिले जाते.

आयुष-सर्वसमावेशक आरोग्य विम्यावर कर लाभ

आयुष संरक्षणाचा समावेश असलेल्या आरोग्य विमा पॉलिसीसाठी भरलेले हप्ते, ए. वाय. 2025-26 पर्यंतच्या मूल्यांकन वर्षांसाठी आयकर कायदा, 1961 च्या कलम 80डी अंतर्गत कर कपातीसाठी पात्र आहेत. ए. वाय. 2026-27 पासून, नवीन आयकर कायदा, 2025 अंतर्गत समतुल्य तरतूद लागू होते.

कर लाभ हे कर कायद्यातील बदलांच्या अधीन आहेत. कृपया तुमच्या भरण्याच्या वर्षाला लागू असलेल्या विभाग संदर्भासाठी पात्र कर सल्लागाराचा सल्ला घ्या.

आयुष संरक्षणासह झुरिच कोटक आरोग्य विमा योजना

ज्यूरिखच्या अनेक कोटाक आरोग्य योजनांमध्ये आयुष संरक्षणाचा समावेश आहे, त्यामुळे तुम्ही तुमच्या विम्याची रक्कम, वयाची मर्यादा आणि कौटुंबिक गरजांच्या आधारे योजना निवडू शकता.

• आरोग्य प्रमुख

• सुरक्षित ढाल

• मिडशील्ड

• आरोग्य संजीवनी धोरण

• सरल सुरक्षा बीमा

• समूह आरोग्य विमा

योजनेचे तपशील शोधा, वैशिष्ट्यांची तुलना करा आणि ऑनलाइन खरेदी करा किंवा नूतनीकरण करा.

निष्कर्ष

आयुष उपचार संरक्षण पारंपरिक भारतीय औषधांना अॅलोपॅथी सेवेप्रमाणेच आर्थिक संरक्षणाच्या चौकटीत आणते. आयुष मंत्रालयाने मान्यता दिलेल्या आणि आय. आर. डी. ए. आय. च्या आरोग्य विम्यावरील मुख्य परिपत्रकाद्वारे समर्थित, हे संरक्षण आयुर्वेद, योग आणि निसर्गोपचार, युनानी, सिद्ध, सोवा-रिग्पा आणि मान्यताप्राप्त केंद्रांमधील होमिओपॅथी अंतर्गत अंतर्गत रूग्णांवरील उपचारांना लागू होते. लाभांमध्ये संपूर्ण विमा रक्कम मिळणे, दीर्घकालीन परिस्थितीसाठी खिशातून कमी खर्च आणि भरलेल्या हप्त्यावरील कर बचत यांचा समावेश आहे. तुमचे पॉलिसीचे शब्द वाचणे, जाळ्यांची यादी तपासणे आणि योग्य दावा मार्ग वापरणे ही ज्यूरिख कोटाक जनरल इन्श्युरन्ससह आयुष दाव्याचा सहज अनुभव घेण्याच्या सोप्या पायऱ्या आहेत.

वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (एफ. ए. क्यू.)

आरोग्य विम्यामध्ये आयुष उपचार म्हणजे काय?

आरोग्य विम्यातील आयुष उपचार म्हणजे आयुर्वेद, योग आणि निसर्गोपचार, युनानी, सिद्ध, सोवा-रिग्पा आणि होमिओपॅथी या सहा मान्यताप्राप्त प्रणालींखालील वैद्यकीय सेवेसाठी अंतर्गत रुग्ण संरक्षण. हे संरक्षण सरकारी आयुष रुग्णालये आणि एनएबीएच-मान्यताप्राप्त केंद्रांवर लागू होते, जे पॉलिसीच्या अटींच्या अधीन असते.

आयुष कव्हरेजचे फायदे काय आहेत?

आयुष संरक्षण तुम्हाला पारंपरिक उपचार पर्याय उपलब्ध करून देते, दीर्घकालीन परिस्थितीच्या चांगल्या व्यवस्थापनास मदत करते, विमा उतरवलेल्या संपूर्ण रकमेपर्यंत आर्थिक संरक्षण प्रदान करते आणि आयकर कायद्याच्या लागू असलेल्या कलमांतर्गत कर लाभांसाठी पात्र ठरते.

बाह्यरुग्ण आयुष उपचारांचा समावेश आहे का?

बहुतांश पॉलिसीमध्ये आयुष अंतर्गत केवळ अंतर्गर्भाच्या रुग्णालयात दाखल होण्याचा समावेश असतो. तुमच्या योजनेत ओ. पी. डी. चा लाभ असेल तरच बाह्यरुग्ण आयुष सल्लामसलती समाविष्ट केल्या जातात.

आयुषचे दावे रोखविरहित केले जाऊ शकतात का?

होय. जर आयुष रुग्णालय झुरिच कोटाक नेटवर्कमध्ये असेल, तर तुम्ही तुमचे आरोग्य कार्ड आणि रुग्णालयाच्या विमा डेस्कवरील पूर्व-अधिकृतता अर्ज वापरून रोखीविरहित दावा करू शकता.

आयुष आणि आयुर्वेद यात काय फरक आहे?

आयुष ही भारतातील सहा मान्यताप्राप्त औषध पद्धतींसाठी एक छत्र संज्ञा आहे. आयुर्वेद ही यापैकी एक प्रणाली आहे आणि ती उपचारांसाठी वनौषधी औषधे, विशिष्ट आहार आणि पंचकर्म यांचा वापर करते.

आयुष कव्हरेजसाठी कोण पात्र आहे?

ज्यूरिख कोटाक आरोग्य विमा पॉलिसीसाठी पात्र असलेल्या बहुतेक व्यक्ती आयुष संरक्षण समाविष्ट असलेली योजना निवडू शकतात. सध्याच्या आय. आर. डी. ए. आय. नियमांनुसार, नवीन आरोग्य विमा पॉलिसी खरेदी करण्यासाठी कोणतीही कमाल वयोमर्यादा नाही. प्रीमियम हे वय, विमा केलेली रक्कम आणि निवडलेल्या योजनेवर अवलंबून असते.

आयुष उपचारांसाठी प्रतीक्षा कालावधी आहे का?

होय, मानक प्रतीक्षा कालावधी लागू होतो. बहुतेक योजनांमध्ये 30 दिवसांचा प्रारंभिक प्रतीक्षा कालावधी असतो, विशिष्ट आजारांसाठी 24 महिने आणि आजारांसाठी 36 ते 48 महिने असतात. आधीपासूनचे आजार . अचूक कालावधी धोरणाच्या शब्दांमध्ये सूचीबद्ध केला आहे.

आयुष कव्हरमध्ये निदानात्मक चाचण्यांचा समावेश आहे का?

होय. निदान चाचण्या आणि प्रयोगशाळेतील काम, जे आयुषच्या अंतर्गत रूग्णांवरील उपचाराशी थेट जोडलेले आहेत, ते समाविष्ट केले जातात.

आयुष दाव्यांसाठी कोणती रुग्णालये पात्र आहेत?

सरकारी आयुष रुग्णालये आणि एन. ए. बी. एच. द्वारे मान्यताप्राप्त खाजगी आयुष सुविधांमध्ये दावे देय आहेत. तुम्ही हॉस्पिटल लोकेटर पृष्ठावर झुरिच कोटाक आयुष रुग्णालयांची नेटवर्क यादी तपासू शकता.

आयुष दाव्यावर प्रक्रिया करण्यासाठी विमा कंपनीला किती वेळ लागतो?

रुग्णालयामध्ये रोखविरहित मंजुरी सहसा पूर्व-अधिकृततेच्या काही तासांच्या आत दिली जाते. झुरिच कोटाकच्या सिटीझन चार्टरनुसार, संपूर्ण कागदपत्रांसह परतफेडीच्या दाव्यांवर सामान्यतः काही कामकाजाच्या दिवसांत प्रक्रिया केली जाते.

आयुष कव्हरसाठीच्या प्रीमियमसाठी अतिरिक्त खर्च येतो का?

बहुतांश सध्याच्या झुरिच कोटाक योजनांमध्ये, आयुष संरक्षण हे अतिरिक्त हप्त्याशिवाय एक अंतर्निर्मित वैशिष्ट्य आहे. काही जुन्या योजनांमध्ये, आयुष एका छोट्या अतिरिक्त हप्त्यासह पर्यायी अतिरिक्त रक्कम म्हणून उपलब्ध असू शकते.

आयुष लाभ न गमावता मी माझा विमा कंपनी बदलू शकतो का?

होय. तुम्ही आय. आर. डी. ए. आय. च्या पोर्टेबिलिटी नियमांचा वापर करून तुमची पॉलिसी दुसऱ्या विमा कंपनीकडे पाठवू शकता आणि नवीन विमा कंपनीच्या हमीपत्राच्या अधीन राहून आयुष लाभ ठेवू शकता.

आरोग्य विम्याबद्दल अधिक जाणून घ्या

अधिक माहिती मिळवणे सोपे, हे जलद दुवे पहा