गाड्यांमुळे आपला दैनंदिन प्रवास सोपा होत असताना, ते वायू प्रदूषणात भारताच्या प्रमुख योगदानकर्त्यांपैकी एक आहेत. हे लक्षात घेऊन, भारत सरकारने भारतातील सर्व वाहनांसाठी पी. यू. सी. प्रमाणपत्र अनिवार्य केले आहे. हे पाऊल संयुक्त राष्ट्रांच्या हवामान कृतीच्या उद्दिष्टांशी देखील जुळते. केंद्रीय मोटार वाहन नियम, 1989 अंतर्गत पी. यू. सी. प्रमाणपत्र अनिवार्य आहे. पी. यू. सी. प्रमाणपत्राचा अर्थ आणि महत्त्व अधिक सखोलपणे जाणून घेऊया.
पी. यू. सी. प्रमाणपत्र म्हणजे काय?
पी. यू. सी. म्हणजे'प्रदूषण नियंत्रणाखालील'. प्रमाणपत्रात असे म्हटले आहे की तुमच्या वाहनातून होणारे उत्सर्जन भारतीय मोटार वाहन कायदा, 1988 अंतर्गत आवश्यक असलेल्या अनुमत मर्यादेत आहे. वैध वाहनचालक परवाना आणि तृतीय-पक्ष कार विमा पॉलिसीसह भारतातील सर्व वाहन मालकांसाठी ही अनिवार्य आवश्यकता आहे.
प्रदूषणविषयक सर्व नियम आणि निर्देशांसाठी तुमच्या वाहनाची सखोल तपासणी केल्यानंतर पी. यू. सी. प्रमाणपत्र दिले जाते. प्रमाणपत्रातील मजकूर खालीलप्रमाणे आहेः
तुमच्या वाहनाचा परवाना क्रमांक
पी. यू. सी. प्रमाणपत्र क्रम क्रमांक
चाचणीची तारीख
उत्सर्जन चाचणी वाचन (तुमच्या गाडीतून एकक उत्सर्जन)
प्रमाणपत्राची मुदत संपण्याची तारीख
पी. यू. सी. प्रमाणपत्र महत्त्वाचे का आहे?
अनिवार्य आवश्यकता
भारतीय रस्त्यावर चालणाऱ्या सर्व वाहनांसाठी पी. यू. सी. प्रमाणपत्र ही एक अनिवार्य कायदेशीर आवश्यकता आहे. जर तुम्ही एकाशिवाय पकडले गेलात, तर तुमच्यावर दंड आकारला जाऊ शकतो. पहिल्यांदा गुन्हेगारांसाठी दंड 1000 रुपये आहे, जो त्यानंतरच्या गुन्हेगारांसाठी 2000 रुपये पर्यंत वाढतो. दिल्लीसारख्या राज्यांमध्ये, दंड 10,000 रुपयांपर्यंत असू शकतो आणि सहा महिन्यांपर्यंत तुरुंगवास देखील होऊ शकतो. वाहन मालकांना त्यांचा वाहनचालक परवाना धारण करण्यास तीन महिन्यांसाठी अपात्र ठरविले जाईल.
कार्बन फूटप्रिंट कमी करते
एक प्रामाणिक नागरिक म्हणून, वायू प्रदूषणात तुमचे योगदान किमान आहे याची खात्री करणे हे तुमचे कर्तव्य आहे. पी. यू. सी. प्रमाणपत्र हे त्या दिशेने टाकलेले एक पाऊल आहे. ही चाचणी तुम्हाला तुमच्या वाहनाच्या उत्सर्जनाच्या पातळीवर लक्ष ठेवण्यास मदत करते जेणेकरून तुम्ही तुमचे कार्बन फूटप्रिंट कमी करण्यासाठी सुधारात्मक पावले उचलू शकाल.
वाहनाच्या देखभालीमध्ये सुधारणा
पी. यू. सी. प्रमाणपत्र दर सहा महिन्यांनी नूतनीकरण केले पाहिजे. मूल्यांकन उत्तीर्ण होण्यासाठी तुमची गाडी उत्तम स्थितीत असणे आवश्यक आहे कारण खराब देखभालीच्या गाडीमुळे जास्त उत्सर्जन होते. यामुळे तुम्हाला तुमच्या वाहनाची नियमितपणे सेवा घेण्यास आणि कोणत्याही त्रुटीसाठी दुरुस्त करण्यास भाग पाडले जाते.
विम्याच्या नूतनीकरणासाठी आवश्यक
जुलै 2018 मध्ये भारतीय विमा नियामक आणि विकास प्राधिकरणाने (आय. आर. डी. ए. आय.) जारी केलेल्या परिपत्रकात सर्व विमा कंपन्यांना वाहन मालकाने वैध पी. यू. सी. प्रमाणपत्र दिले तरच वाहन विमा पॉलिसीचे नूतनीकरण करण्यास सांगितले आहे. त्यामुळे वैध पी. यू. सी. प्रमाणपत्र असणे अनिवार्य आहे. त्याशिवाय, विमा कंपन्या कार विमा खरेदी करण्याची किंवा तुमच्या कार विमा पॉलिसीचे नूतनीकरण करण्याची तुमची विनंती नाकारू शकतात.
तुमचे पी. यू. सी. प्रमाणपत्र कसे मिळवायचे/नूतनीकरण कसे करायचे?
जर तुम्ही नवीन गाडी खरेदी करत असाल, तर वाहन विक्रेता तुम्हाला एक वर्षासाठी वैध असलेले पी. यू. सी. प्रमाणपत्र देईल. त्यानंतर तुम्हाला दर सहा महिन्यांनी तिचे नूतनीकरण करावे लागेल.
पुढील मूल्यांकनासाठी तुम्ही तुमचे वाहन कोणत्याही अधिकृत पेट्रोल पंपावर किंवा पी. यू. सी. केंद्रात नेऊ शकता. आवश्यक चाचण्या घेतल्यानंतर, तुम्हाला नाममात्र शुल्कासाठी वैध प्रमाणपत्र मिळेल.
खालील चरणांचे अनुसरण करून तुम्ही तुमचे पी. यू. सी. प्रमाणपत्र ऑनलाइन देखील डाउनलोड करू शकताः
तुमच्या राज्यासाठीच्या परिवहन सेवा ऑनलाईन पोर्टलला भेट द्या.
पी. यू. सी. प्रमाणपत्र बटणावर टिचकी मारा.
तुमच्या वाहनाचा नोंदणी क्रमांक आणि चेसिस क्रमांकाची शेवटची पाच अक्षरे भरा.
तुमचे पी. यू. सी. प्रमाणपत्र पडद्यावर दिसेल.
भविष्यातील संदर्भासाठी दस्तऐवजाची छपाई करा किंवा ऑनलाइन प्रत ठेवा.
संबंधित सामग्री
डेंटसाठी पैसे भरण्यासाठी तुम्ही कार विमा पॉलिसी कशी वापरू शकता?
सर्वोत्तम कार विमा कोट मिळविण्यासाठी आवश्यक गोष्टी
वाहन विम्याचे हस्तांतरण करण्याबाबत मार्गदर्शक सूचना
